Γυρεύω για:
FacebookTwitter
sideBar



 

Κρόκος Κοζάνης

Αξιολογήστε:
(2 ψήφοι)

Λίγα λόγια

Ο Κρόκος Κοζάνης αποτελεί ένα από τα πιο προσφιλή και πολύτιμα μπαχαρικά των αρχαίων πολιτισμών. Οι κάτοικοι της περιοχής φυτεύουν τον κρόκο κάθε καλοκαίρι και όταν φθάσει το φθινόπωρο αφαιρούν με το χέρι τα στίγματά του και τα αποξηραίνουν για να γίνουν τα πασίγνωστα βαθυκόκκινα λεπτά νήματα. Έχει πολλές και ποικίλες ιδιότητες (π.χ., ως χρωστικής ουσίας, φαρμάκου, βοτάνου, αρτύματος), για αυτό και χρησιμοποιείται από τη μαγερική ως και τη ζωγραφική. Είναι αναγνωρισμένος ως Π.Ο.Π. από το 1999.

Τί τον κάνει τόσο ξεχωριστό;

Η ονομασία του προέρχεται από τη λέξη «Κροκή» που σημαίνει νήμα. Η ονομασία αυτή, αυτούσια ή σε παράγωγά της (κρόκινος, κροκόβαπτος, κροκόεσσα), κάνει την εμφάνισή της ήδη στα πρώτα γνωστά κείμενα στον κόσμο (π.χ. σε κείμενα του Ομήρου). Είναι επίσης γνωστός ως ζαφορά (saffron). Ξεχωρίζει για το άρωμά του, το χαρακτηριστικό βαθυκόκκινο χρώμα του, τις φαρμακευτικές κι αφροδισιακές του ιδιότητες, ενώ χρησιμοποιείται στη ζαχαροπλαστική, στη μαγειρική, στην ποτοποία, στη φαρμακευτική, ακόμη και στη ζωγραφική. Δεν είναι τυχαίο ότι ανήκει στην καλύτερη ποιότητα σαφράν στον κόσμο.

Πού παράγεται και πώς συνδέεται με το περιβάλλον της περιοχής;

Ο Κρόκος παράγεται στην περιοχή της Κοζάνης, σε μερικά χωριά της οποίας (Κρόκος, Καρυδίτσα, Αγία Παρασκευή, Άνω Κώμη, Κάτω Κώμη, Λευκοπηγή, Πετρανά) γίνεται από πάρα πολλά χρόνια συστηματική καλλιέργεια του φυτού. Σήμερα καλλιεργούνται γύρω στα 3000 στρέμματα, τα 1000 από τα οποία είναι βιολογικής καλλιέργειας. Η ετήσια παραγωγή κυμαίνεται από τα 1200 ως τα 2000 κιλά. Η σημερινή καλλιέργεια έχει εισαχθεί από την Αυστρία κατά το 17ο αιώνα. Πιο συγκεκριμένα, τη μετέφεραν Κοζανίτες έμποροι, που εκείνη την εποχή διατηρούσαν στενές εμπορικές σχέσεις με την Αυστρία. Τα εξαιρετικά χαρακτηριστικά του τελικού προϊόντος οφείλονται στις εδαφοκλιματικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή (π.χ. καλοδουλεμένο έδαφος μέσης γονιμότητας, θερμό και εύκρατο κλίμα), καθώς επίσης και στις εφαρμοζόμενες καλλιεργητικές τεχνικές που ακολουθούνται από τους παραγωγούς της οριοθετημένης περιοχής. Διαδραματίζει εξέχοντα ρόλο στην οικονομία της ζώνης παραγωγής και της ευρύτερης περιοχής, ενώ ο παραδοσιακός τρόπος καλλιέργειάς του αναπόσπαστο στοιχείο πολιτισμού και διατήρησης του φυσικού περιβάλλοντος.

Πώς παρασκευάζεται;

Η καλλιέργεια του Κρόκου γίνεται κατά κύριο λόγο για τα κοκκινοπορτοκαλόχρωμα στίγματά του και κατά δεύτερο λόγο για τους τρεις κίτρινους στήμονές του. Τα λουλούδια που αρχίζουν να βγαίνουν κατά τα μέσα του Οκτώβρη μαζεύονται από «συντροφιές», κατά κανόνα γυναικών, μέσα σε ποδιές ή καλάθια και μεταφέρονται στα σπίτια με κωφίνια. Η κοπιαστική αυτή εργασία, που χρειάζεται και σχετική δεξιοτεχνία, διαρκεί 20-25 ημέρες. Στη συνέχεια τα λουλούδια τοποθετούνται πάνω σε ειδικό τραπέζι, όπου με τη δημιουργία αέρα, τα πέταλα ξεχωρίζονται από τους στήμονες και τα στίγματα.

Ακολουθεί η ξήρανση των στιγμάτων που είναι και η πιο βασική και λεπτή εργασία. Αν ο κρόκος ξεραθεί κανονικά, διατηρεί αναλλοίωτες τις χαρακτηριστικές του ιδιότητες (χρώμα-άρωμα) ενώ παράλληλα βελτιώνεται η ποιότητά του, χωρίς να αποβάλλεται η χρωστική του δύναμη και το αιθέριο έλαιό του. Μετά την αποξήρανση αρχίζει το ξεχώρισμα των κόκκινων στιγμάτων από τους κίτρινους στήμονες, τη γύρη και τις ξένες προσμίξεις. Η εργασία αυτή που γίνεται με το χέρι διαρκεί από 20 μέχρι και 60 ημέρες. Τέλος, το ξερό προϊόν τοποθετείται χωριστά το κόκκινο από το κίτρινο σε δοχεία, έτοιμο για παράδοση στον τοπικό συνεταιρισμό. Αφού περάσει τους απαραίτητους ποιοτικούς ελέγχους, ο Κρόκος συσκευάζεται σε μεταλλικά δοχεία ή πλαστικά βαρέλια και διατηρείται σε ψυκτικούς θαλάμους. Το τελικό προϊόν διατίθεται σε μικρές συσκευασίες των 1, 2, 4 και 28 γραμμαρίων, όταν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί ως άρτυμα στα διάφορα φαγητά. Είναι πολύ δημοφιλής σε πολλές χώρες στον κόσμο, για αυτό και μεγάλο μέρος του εξάγεται.

Ποιοί τον παράγουν;

Ο Συνεταιρισμός Κροκοπαραγωγών Κοζάνης παράγει το μοναδικό αυτό προϊόν. Το προϊόν διατίθεται κι από τον Κόσμο των Μπαχαρικών.

Προσθήκη σχολίου

 
 

Βέλτιστη προβολή σε firefox chrome                                                  Όροι χρήσης  - Credits                                                  © 2012 γυρη.gr